Til framsida
SØK:
FRAMSIDA|MELD DEG INN|ADRESSEENDRING|KALENDER|KONTAKT| 18. NOVEMBER 2019 Information in english


Nyhende Mållaget meiner Nytt prinsipprogram Oppdater! Val 2019 NyNorsk Nye læreplanar Innspel Tidlegare innspel Organisasjon Lagsoversyn For lokallaga Norsk Tidend Krambua Peikarar Norsk Målungdom Fakta om nynorsk For pressa

Høyring om nye læreplanar

 (20.05.2019)

Ein ny læreplan i norsk med lågare krav til sidemålsvurderinga, fjerning av halvårsvurderinga og innføring av «sidemålsfriår» på 8. trinn er ikkje ein læreplan som styrkjer sidemålet sin status og posisjon i norskfaget. Me håper flest mogeleg seier frå i høyringsrunden at ei slik svekking vil me ikkje ha.

Den 18. juni er fristen for å levere inn svar til høyringa om den nye læreplanen i norsk. Det er viktig at flest mogeleg er med og kjem med innspel til korleis den nye læreplanen skal sjå ut. Noregs Mållag har no levert sitt svar i høyringa. Det finn de her: https://hoering-publisering.udir.no/347. Høyringa har form av spørsmål som ein skal svare på om ein er samd i, pluss eit høve til å skrive inn kommentarar (de må langt ned i teksten for å finne våre svar). Eller du kan sjå svara samla her

Dei viktigaste innspela frå Noreg Mållag finn de under:

Noregs Mållag meiner:

  • Lågare krav ved sidemålsvurderinga i vgs vil føre til auka språkskifte frå nynorsk til bokmål.
  • Fjerning av halvårsvurdering i sidemål svekkjer sidemålet si stilling i norskfaget.
  • Innføring av 8. trinn som eit sidemålsfriår stoggar sidemålsprogresjonen.
  • Fjerning av krav til dialektkunnskap svekkjer forståinga av den norske språksituasjonen.

Lågare krav ved sidemålsvurderinga aukar språkskifte:
Noregs Mållag trur lågare krav ved vurderinga i sidemål vil auke språkskifte frå nynorsk til bokmål i den vidaregåande skulen. I framlegget til ny læreplan i norsk er det eksplisitt formulert at ein kan vente at elevane er betre i hovudmålet enn i sidemålet heile det det 12-årige skuleløpet. Dette opnar for eit stort taktisk språkskifte der nynorskelevar byter hovudmål for å få større utteljing for nynorskkompetansen om han vert testa som sidemål. Dette vil vere svært uheldig for framtida til nynorsken.

Taktisk skifte frå nynorsk til bokmål er alt eit kjent problem på mange skular i dei nynorske randsonene. No som denne skeivvurderinga av kompetansen blir skriftfest så klårt, er me redde språkskiftet vil eskalere. Med den nye formuleringa gir norskfaget elevane eit insentiv til å byte hovudmål. Kultur- og språkfaget norsk skal hegne om nynorskelevane og gjere dei til stolte og gode språkbrukarar, den nye formuleringa undergrev det målet med faget. Læreplannemnda tilrådde like vurderingskrav i vg3.

Ikkje halvårsvurdering i sidemål svekkjer sidemålet si stilling:
Den nye læreplanen går inn for å slå saman dei skriftlege halvårskarakterane i hovudmål og sidemål. Forsøk med ei slik ordning har synt at det kan føre til seinare start med sidemål og mindre fokus på sidemålsopplæring. Forsøket har heller ikkje synt nokon effekt på læringa til elevane.

Læreplanen seier ingen ting om vektinga mellom hovudmål og sidemål for den samla halvårskarakteren. Læreplanen krev heller ikkje at elevane skal skrive like mange oppgåver på sidemål som på hovudmål. Dermed er det inga sikring mot at lærarar til og med 9. klasse kan fare over sidemålsundervisninga med harelabb og berre gi elevane eit minimum av skriftlege oppgåver på sidemål.

Innføring av 8. trinn som eit sidemålsfriår stoggar sidemålsprogresjonen:
Læreplanen må slå fast at elevane skal vurderast i sidemål frå 8. trinn. I framlegget står det at halvårsvurderinga skal gi kunnskapar i hovudmål og sidemål seinast frå 9. trinn. Det bryt med all pedagogisk erfaring om at sidemålsundervisninga og -vurderinga må byrje tidleg. I framlegget frå læreplannemnda stod det at vurderinga skal gje elevane informasjon om skrivekompetanse i både hovudmål og sidemål frå og med 8. trinn. Dette var ein del av ein planlagd progresjon frå nemnda si side.

Fjerning av krav til dialektkunnskap svekkjer forståinga av den norske språksituasjonen:
I gjeldande læreplan står det at vgs-elevar skal gjere greie for eit utval av norske talemålsvariantar. I det nye framlegget står det at dei skal kunne gjere greie for endringar i talespråk og drøfte samanhengen mellom språk, kultur og identitet. Dette er ei klar svekking av djupnelæringa om norsk språk og fjernar eit nødvendig bindeledd mellom språkhistoria og dei to norske skriftspråka i dag.

Bookmark and Share
HANDLEKORG
Handlekorga er tom.
© Noregs Mållag 2019
E-post vevmeister
Sidene laga av Zetta AS
Noregs Mållag
Lilletorget 1
0184 Oslo
Tlf: 2300 2930
E-post: nm@nm.no